مجله علوم و فنون دریایی

مجله علوم و فنون دریایی

بررسی تاثیر فصل و عوامل اکوژئومورفولوژیک بر کیفیت آب رودخانه ابوالعباس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه زمین شناسی دریایی، دانشکده منابع طبیعی دریا، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران.
2 دانش آموخته آلودگی محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز، اهواز، ایران.
چکیده
رودخانه ابوالعباس از سرشاخه‏های رود زرد می‏باشد و حوضه‏ی آبریز آن در جنوب غربی ایران، استان خوزستان و شهرستان باغملک واقع شده است. طول این رودخانه از سرچشمه تا محل تلاقی با دیگر شاخه‏های رود زرد، 96/38 کیلومتر است. در این تحقیق به بررسی تاثیر فصل و عوامل اکوژئومورفولوژیک بر کیفیت آب رودخانه‏ی ابوالعباس پرداخته شد. برای رسیدن به این هدف پساب کشاورزی به عنوان عامل اکولوژیک انتخاب گردید؛ همچنین پارامترهای فیزیکی و شیمیایی آبDO) ، COD، آمونیاک، نیترات، فسفات، سولفات، درجه حرارت، EC وPH ) که احتمال می‏رود در اثر تغییر فصل، ورود پساب کشاورزی، عوامل زمین‌شناسی و مورفولوژیکی تغییر کنند، در 7 ایستگاه در مسیری به طول حدود 10 کیلومتر، در تابستان و زمستان 1400 اندازه‌‌گیری شدند. مطابق نتایج برخی پارامترها (COD، آمونیاک، نیترات، فسفات، سولفات، درجه حرارت و EC) در محل تلاقی پساب‌های کشاورزی با آب رودخانه افزایش داشته‌اند. باتوجه به اینکه میزان پارامترهای سنجش شده در ایستگاه‏های پساب‏‏های ورودی به رودخانه، نسبت به ایستگاه‏های آب رودخانه‏ی ابوالعباس بیشتر است، فعالیت‌های کشاورزی و عوامل اکولوژیکی به عنوان دلایل اصلی افزایش نسبی پارامترهای ذکر شده و آلودگی رودخانه ابوالعباس به‌شمار می‏آیند. همچنین انواع سازندهای زمین‌شناسی در حوضه مانند سنگ گچ (کانی سولفاته‏ی ژیپس) و سنگ آهک (کانی کلسیت) در مسیر رودخانه‏ ابوالعباس باعث افزایش میزان املاح و کاهش کیفیت آب رودخانه بویژه در فصل زمستان به دلیل آبشویی مسیر می‏شوند. در این بین تغییرات فصلی به دلیل کاهش یا افزایش نزولات جوی بر روی شدت و ضعف این تغییرات تاثیر می‏گذارد. در کنار تغییر فصل، عوامل زمین‌شناختی و مورفولوژیکی، فعالیت‌های کشاورزی به عنوان عامل اصلی افزایش نسبی پارامترهای ذکر شده شناسایی شدند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 01 تیر 1402

  • تاریخ دریافت 25 اسفند 1401
  • تاریخ بازنگری 17 اردیبهشت 1402
  • تاریخ پذیرش 13 خرداد 1402
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1402